Emeğin Gücü, Emekçinin Yanındayız...
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
KESKİNOĞLU
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
Sibaş
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Doğuş Cips
Dr Oetker
Agthia
KESKİNOĞLU
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
Sibaş
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Doğuş Cips
Dr Oetker
Agthia
17 Aralık 2022
ÜLKEDE HERKES ASGARİ ÜCRETLİ

Türkiye’de 15 milyondan fazla ücretli çalışanın gözü, 20 Aralık’ta açıklanması beklenen asgari ücrette.

ÜLKEDE HERKES ASGARİ ÜCRETLİ

Prof. Dr. Aziz Çelik, 10 yılda asgari ücretin yüzde 79, ortalama ücretin yüzde 30 arttığını belirterek “Bu artış varlıklı kesim gelirlerinden değil diğer emek gelirlerinden kısılarak yapıldı” dedi.

Türkiye’de 15 milyondan fazla ücretli çalışanın gözü, 20 Aralık’ta açıklanması beklenen asgari ücrette. Çünkü asgari ücret ve buna yüzde 10 yakın ücret alan çalışanların oranı, toplam çalışanların yüzde 50’sini oluşturuyor. Oysa Avrupa Birliği (AB) ülkelerinde asgari ücret ve civarında ücretle çalışanların oranı yüzde 4’ün altında.

Kocaeli Üniversitesi Siyaset Fakültesi Çalışma Ekonomisi Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Aziz Çelik, Türkiye’nin bir asgari ücretle çalışanlar ülkesi haline geldiğini belirterek bu durumu “asgari ücret tuzağı” olarak tanımlıyor. 20 yılda Türkiye’de “Emeğin Halleri” başlıklı bir kitap yazan Çelik’le asgari ücret ve emeğin durumunu konuştuk.

ORTALAMA ÜCRET YÜZDE 30 ARTTI

Öncelikle asgari ücretin gerçek tanımı nedir?

Türkiye’de işçilere normal bir çalışma günü karşılığı ödenen ve gıda, konut, giyim, sağlık, ulaşım ve kültür gibi zorunlu ihtiyaçlarını günün fiyatları üzerinden asgari düzeyde karşılamaya yetecek ücret şeklinde tanımlanmakta. Uluslararası normlara göre ise işçinin sadece kendisi değil, ailesinin de ihtiyaçlarının katıldığı bir ücret. Yani Türkiye’de tespit yöntemi uluslararası standartlarla uyumsuz.

Türkiye’de  asgari ücret ve bu ücrete yakın çalışan oranı nedir?

Merkez Bankası’nın araştırmasına göre yüzde 10 asgari ücret komşuluğunda çalışanların oranı tarım dışı sektörlerde yüzde 43, sanayide yüzde 50’dir. DİSK-AR’a göre de bu oran yüzde 49. AB ülkelerinde ise yüzde 4’ün altında. Türkiye asgari ücretle çalışanların en yüksek olduğu ülke, ama asgari ücret geliri açısından sonlarda yer alıyor. Avrupa İstatistik Ofisi Eurostat’a göre Türkiye, Avrupa ülkeleri içinde en düşük üçüncü asgari ücrete sahip ülke. Diğer ülkeler aylık 268 Avro ile Arnavutluk ve aylık 363 Avro ile Bulgaristan.

Asgari ücret artık genel ücret haline gelmiş durumda. Ortalama ücretle makas nedir?

TÜİK İşgücü Maliyeti İstatistikleri asgari ücret ile ortalama ücret makasının iyice kapandığını ortaya koyuyor. Asgari ücret 2012’de brüt ortalama ücretin yüzde 44’ü düzeyinde iken 2020’de yüzde 73’üne ulaştı. Bu süreçte asgari ücret yüzde 79’a yakın artarken ortalama ücret sadece yüzde 30 oranında arttı. Özetle asgari ücret dışı emek gelirleri, daha az artıyor. Bu asgari ücret tuzağı demek.

Asgari ücret tuzağı ile ne demek istiyorsunuz?

Yani asgari ücret, genel ücret düzeyini yükselten bir kaldıraç değil ücretleri asgari ücrete doğru sıkıştıran bir mengeneye dönüşmüş durumda. Sınıfsal bölüşüm ilişkileri bozuluyor. Büyümeden emek yeterince pay alamıyor. Asgari ücretteki artışta varlıklı sınıflardan halk sınıflarına kaynak aktarılmıyor tersine emekçilerin bir bölümün geliri kısılarak en alttakilere kaynak aktarılıyor.

Bu bozulma nasıl düzelir?

Toplusözleşme düzeniyle. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı verilerine göre Türkiye’de toplu iş sözleşmesi kapsamı yüzde 10’un, özel sektörde ise yüzde 6’nın altındadır. OECD ülkelerinde bu oran yüzde 32, AB ülkelerinde ise yüzde 60’tır.

GELİR BÖLÜŞÜMÜ BOZULDU

Emeğin Halleri’nde 20 yılda yaşananlar yer alıyor. Ücret açısından 20 yılda neler yaşandı?

AKP’nin 20 yılında sendikalaşmadan grevlere, gelir bölüşümden sosyal güvenliğe kadar pek çok alanda emeğin durumu kötüleşti. Türkiye bir asgari ücretliler toplumu haline getirildi. Asgari ücret ve diğer emek gelirleri son 20 yılda oldukça asimetrik biçimde artırıldı. 2002-2022 arasında en çok artan emek geliri asgari ücret oldu. 20 yılda 30 kat arttı. Ancak aynı dönemde ortalama memur maaşı 16 kat, ortalama kamu işçisi ücreti 13 kat, ortalama emekli aylığı 16 kat, ortalama memur emeklisi aylığı 13 kat arttı. Oysa 2002-2022 arasında tahmini kişi başına gelir 29 kat arttı.

KAYNAK Birgün
DİĞER HABERLER
ABD’Lİ SİGARA DEVİNDE GREV KARARI!
ABD’Lİ SİGARA DEVİNDE GREV KARARI!

BASINA VE KAMUOYUNA!  ABD’Lİ SİGARA DEVİNDE GREV KARARI! Sendikamızın uzun yıllardır örgütlü olduğu dünya sigara piyasasındaki dev aktörlerden olan British American Tobacco Şirketi (BAT) ile sürdürülen Toplu İş Sözleşmesi (TİS) müzakereleri uyuşmazlıkla sonuçlandı. 01.01.2023 ile 31.12.2024 tarihleri arasını kapsayan TİS müzakereleri sendikamızın tüm yapıcı çabalarına karşın işverenlerin olumlu adım atmaması sonucu tıkanmıştır. İçinde bulunduğumuz ekonomik […]

MONDELEZ TURKEY GIDA’DA TİS GÖRÜŞMELERİ BAŞLADI
MONDELEZ TURKEY GIDA’DA TİS GÖRÜŞMELERİ BAŞLADI

Mondelez Turkey Gıda (Chipita Gıda) işyerinde yeni dönem toplu iş sözleşmesi görüşmeleri, İstanbul’da yapılan toplantıyla başladı.

24 OCAK 1980 İSTİKRAR PROGRAMI VE YÜKSEK HAKEM KURULU
24 OCAK 1980 İSTİKRAR PROGRAMI VE YÜKSEK HAKEM KURULU

Tekgıda-İş Sendika Akademisi’nin 23 Ocak 2023 günü yayımlanan raporunda, 24 Ocak 1980 tarihli istikrar programı ve 12 Eylül 1980 darbesi sonrasında işçiler ve memurlar aleyhine mevzuat değişiklikleri veya yeni mevzuatla getirilen düzenlemeler özetlenmişti.

SİGARA DEVİNDE GREV KARARI
SİGARA DEVİNDE GREV KARARI

Tekgıda-İş Sendikası’nın kararı ile British American Tobacco Samsun Sigara Fabrikası’nda 6 Şubat’ta greve gidiliyor.