Şubatta gübre fiyatları yüzde 40’lara varan oranlarda arttı. Oysa döviz kuru kasımdan bu yana yüzde 10,4 düştü.

Türkiye Ziraat Odaları Birliği Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, fiyat artışlarında etken olan döviz kuru kasım ayından bu yana yüzde 10,4 düşerken, gübre fiyatlarının yüzde 40’lara varan oranlarda arttığını söyledi.

Maliyetler düşmeden gıdanın ucuzlamayacağını belirten Bayraktar “Pandemi nedeniyle yaşanan süreç gıdanın ve gıdaya erişimin ne denli önemli olduğunu bir kez daha göstermiştir” dedi. Çiftçilerin istikrarlı bir gelir elde ederek, ürünlerini sorunsuz bir şekilde pazarlayabilmesi gerektiğini belirten Bayraktar, Şubat ayında üretici ve market fiyat farkının dört katı aştığını kaydetti. Bayraktar, lahananın tüketiciye 4,1 kat, maydanozun 3,9 kat, patatesin 3,5 kat, elmanın 3,3 kat, süt ve marulun 3,2 kat fazlaya satıldığını vurguladı.

GÜBRE FİYATI ENFLASYONU DA KATLADI

Üretici fiyatlarındaki artışların da girdi fiyat artışlarının etkili olduğunu ifade eden Bayraktar, şöyle konuştu:

“Nitekim başta gübre olmak üzere, elektrik, tarımsal ilaç fiyatları ve sulama ücretleri son bir yılda oldukça artmıştır. Girdi fiyatlarında görülen kur baskısı fiyatları yükseltti. Fakat kurdaki düşüş fiyatlara yansımadı. Bu dönemde üre gübresinde yüzde 37,2, DAP gübresinde yüzde 19,6 arttı.”

Bir yıllık artışlara bakıldığında, fiyatların, enflasyonun da üç-dört katı olması dikkat çekiyordu: Son bir yılda enflasyon yüzde 14,97 artarken, DAP gübresi fiyatı yüzde 63,4, üre gübresi fiyatı ise yüzde 76,7 arttı.

DİĞER GİRDİLER

Bayraktar, son bir yılda cazibe sulama ücretlerinde yüzde 20,8 ile yüzde 25 arasında, pompaj sulamada ise yüzde 31,6 ile yüzde 34,8 arasında arttığını kaydetti ve ekledi: “Üretici maliyetlerini düşürmeden insanımızın ucuz gıdaya ulaşması mümkün değildir. Gübre, elektrik, sulama ve ilaç gibi girdilerde indirime gidilmelidir.”

İLK TALEP: BORÇLAR YAPILANDIRILSIN

Gıda güvenliğinin aksamaması ve üreticilerin tarlada kalmaya devam etmesi için üretimin desteklenmesini isteyen Bayraktar taleplerini şöyle sıraladı: “Üreticilerin sorunları çözüme kavuşturulmalıdır. Çiftçimizin bankalara ve Tarım Kredi Kooperatiflerine ödeyemediği için takibe düşen borçları ile yüksek faizle yapılandırdığı borçları faizsiz olarak uzun vadeye yayılmalı ve üreticilerimiz rahatlatılmalıdır. Sayın Cumhurbaşkanımıza ve ilgili bakanlarımıza ilettiğimiz bu sorunun bir an önce çözülmesini bekliyoruz.”

ÜRETİM PLANLAMASI İÇİN İŞBİRLİĞİNE HAZIRIZ

TZOB Başkanı Bayraktar, patates, soğan başta olmak üzere birçok üründe “bir yıl arz fazlası, ertesi yıl yokluk” kısır döngüsünün hâlâ önüne geçilemediğini vurguladı. Bu durumun tüketiciye de üreticiye de zarar verdiğini belirten Bayraktar, üretim planlamasının şart olduğunu söyledi:

“Para etmeyen ürünler üretici üretimden vazgeçtiği için bir yıl sonra para ediyor. Ürünlerin para ettiğini gören üretici daha sonraki sezonda üretimini artırıyor. Plansız bir şekilde yapılan bu üretim, ürünün elde kalmasına neden oluyor. Üretici bankalara ve Tarım Kredi Kooperatiflerine olan borçlarını ödeyemiyor. Bu durum hem üretici hem de tüketicimiz açısından sürdürülebilir değildir.

“Üretimde istikrarın sağlanması için, üretim planlaması yapılmalı, çiftçi nerede, ne kadar ürün yetiştirebileceğini bilmeli, ürünler doğru yerde, doğru zamanda, doğru miktarda ekonomik olarak üretilmeli, üretim iç ve dış talebe uygun bir şekilde yapılmalı, üretici örgütlenmesine önem verilmeli, pazarlama sorunları çözülmeli, üretim maliyetleri düşürülmelidir.

“Üretim planlaması konusunda ilgili Bakanlığımızla işbirliğine hazır olduğumuzu ifade ediyorum. Ziraat Odaları olarak elimizi taşın altına koyarız, bundan çekinmeyiz.

“Ayrıca Türkiye’deki ekonomik örgütlerin görev tanımları değişmeli, idari ve mali yönden güçlendirilerek özellikle hasat dönemlerinde ekonomik faaliyette bulunmaları ve piyasada alım yapmaları sağlanmalıdır.”