Emeğin Gücü, Emekçinin Yanındayız...
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
ATAKEY
FELDA IFFCO
PERFETTİ VAN MELLE
KRAFT HEİNZ
SAFE SPİCE
SAGRA
İZTARIM
DOĞANAY
KESKİNOĞLU
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Dr Oetker
Agthia
ATAKEY
FELDA IFFCO
PERFETTİ VAN MELLE
KRAFT HEİNZ
SAFE SPİCE
SAGRA
İZTARIM
DOĞANAY
KESKİNOĞLU
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Dr Oetker
Agthia
29 Ocak 2010
TEKEL’DE ÖZELLEŞTİRİLME YANLIŞLARI

Tekel işçilerinin direnişini destekleyenler yanında, destekleyenleri (bu arada, bu köşenin yazarını) eleştirenler de var.

TEKEL’DE ÖZELLEŞTİRİLME YANLIŞLARI

Tekel işçilerinin direnişini destekleyenler yanında, destekleyenleri (bu arada, bu köşenin yazarını) eleştirenler de var.
Eleştirenler şunları söylüyor:
–  Özel sektörde işyerleri kapananların, işten çıkarılanların bir başka işe alınmaları için işverene direnme imkânları yok. Başvurabilecekleri tek yer iş mahkemeleri. Özel sektörde işsiz kalanlar için gösterilmeyen ilgi, kamu işçisine gösteriliyor.
–  Bugüne kadar özellikle Tekel’de işten çıkarmalara tepki göstermeyen Yaprak Tütün İşletmeleri işçileri, kendileri işsiz kalınca direnişe geçti.
–  Hükümet  işçileri tam olarak aç ve açıkta bırakmıyor. Daha düşük ücretle de olsa, geçici süre için de olsa bir imkân sağlıyor. Bu özel sektör de olmaz.

Bu eleştirileri de dikkate alarak Ankara’daki direnişin özelliğini özetleyeme çalışayım.
Tekel özelleştirilirken sigara, alkol, tuz ve yaprak tütün işletmeleri ayrı paketler haline getirildi. Alkollü içecekler paketi 2003’de 292 milyon dolara Nurol-Limak-Özaltın-Tutsab Ortak Girişim Grubu’na, sigara fabrikaları ve “Tekel” markası 2008’de BAT’a (British American Tobacco) 1 milyar 720 milyon dolara satıldı. Göl tuzları işletmelerini 3 ayrı grup 120 milyon dolara, deniz tuzları işletmesini bir grup 6 milyon dolara aldı.

Tütün üreticisi sahipsiz kaldı
Dikkat buyurulursa, bu satın almalarda işten çıkarma şikâyetleri kamuoyuna pek yansımadı. Çünkü devredilen işletmelerdeki işçilerin bir bölümünü devralanlar çalıştırmaya devam etti.

Ankara’da direniş yapan işçiler, Tekel’in Türkiye genelindeki 56 Yaprak Tütün işletmesinde çalışanlar. Tekel sadece sigara üretmiyor, hem sigara üretmek hem de ihraç etmek için tütün satın alıyordu. Satın alınan tütünler de Tekel’in değişik yerlerdeki yaprak tütün işletmelerinde işleniyordu.

Tekel’in sigara fabrikalarının özelleştirilmesinden sonra Tekel’in tütün alımı ve tütün ticareti de sona erdi. Yaprak tütün işleme tesisleri 2 yıldır iş yapmıyor. Yılbaşında kapılarına kilit vuruldu.

Bu işletmelerde çalışan 12 bin devamlı kamu işçisi ya tazminatını alarak işsiz kalacak ya da geçici personel statüsüyle devlette bir süre çalışabilecek. İşçiler daha önce ve aldıkları ücretle, emeklilik sürelerini tamamlayıncaya kadar kendilerine kamuda çalışma imkânının sağlanmasını bekliyor.

Tekel’in yaprak tütün işleme tesislerinin kapısına kilit vurulması sadece 15 bin çalışanın sorunu değil.

Ülke ekonomisini de ilgilendiren önemli bir gelişme. Çünkü (1) Yaprak tütün işleme tesislerinin kapanmasıyla, kamu tütün üretimini ve üreticisini desteklemekten tümüyle vazgeçmiş oluyor. (2) Devlet bir kamu kuruluşu olan Tekel aracılığıyla ülkenin geri kalmış bölgelerinde istihdam imkânı yaratmaktan ve yöre ekonomisine katkıda bulunmaktan vazgeçmiş oluyor.

Çok kişiyi işsiz bıraktı
Tekrarda yarar var: Tekel sadece sigara üretmiyordu, Türk tütününü ve tütün üreticisini destekliyor, yaşatıyordu.
Tütün ekonomi için çok önemli bir tarım ürünü. Daha doğrusu ürünü idi.
–  2000’de 578 bin aile 234 bin hektar toprağı işliyor, 208 bin ton tütün elde ediyordu.
–  2008’de 194 bin aile 146 bin hektar toprak işledi. 118 bin ton tütün elde etti.
–  2009’da aile sayısı ve toprak büyüklüğünün gerilediği, üretimim 90 bin tona düştüğü söyleniyor.
–  2000’de 100 bin ton tütün ihraç ettik. 372 milyon dolar gelir sağladık.
–  2008’de ihracat 42 bin tona, ihracat geliri 173 milyona geriledi.
–  Tütün Türkiye’nin dünya pazarında rekabet avantajı olan bir tarım ürünü idi. 2.5-3 milyon insan ekmek yiyordu.

Bu sayı 1 milyona düştü. Görülüyor ki, Tekel’in özelleştirilmesindeki hatalar sonucu işsiz kalanlar sadece Ankara’da direnen yaprak tütün işçileri değil. Daha önce Tekel işletmelerinde çalışanlar, daha da önemlisi tütünle geçinen çok sayıda üretici de işsiz kaldı.

DİĞER HABERLER
ASGARİ ÜCRETE ZAM YAPILMAZSA MEMUR VE İŞÇİNİN VERGİSİ ARTAR
ASGARİ ÜCRETE ZAM YAPILMAZSA MEMUR VE İŞÇİNİN VERGİSİ ARTAR

Asgari ücrete temmuzda yüzde 25 zam yapılmazsa milyonlarca memur, kamu işçisi ve özel sektör çalışanı ikinci 6 ayda 5.100 TL fazla vergi ödemek zorunda kalacak.

GREVDE İŞÇİ DAYANIŞMASI
GREVDE İŞÇİ DAYANIŞMASI

Tekgıda-İŞ Sendikası’na bağlı Kristal Yağ emekçileri, grevlerinin 31’inci gününde kitlesel bir basın açıklaması gerçekleştirdi. Açıklamaya, Türk-İş’e bağlı sendikaların şube yöneticileri de destek verdi.

GIDADA YENİ ZAMLAR KAPIDA BEKLİYOR
GIDADA YENİ ZAMLAR KAPIDA BEKLİYOR

Zamların ve vergilerdeki artışın market fiyatlarına yansıyacağını belirten Ziraat Mühendisleri Odası Başkanı Baki Remzi Suiçmez, “Üretim maliyeti yükselen bir ürünün rafa düşük fiyatla gitmesi mümkün değil” dedi.

878 CAN İŞ CİNAYETİ KURBANI
878 CAN İŞ CİNAYETİ KURBANI

İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği (İSİG) Meclisi, 2024 yılının ilk altı ayında meydana gelen “iş cinayetleri” raporunu yayımladı.