Emeğin Gücü, Emekçinin Yanındayız...
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
TavsanliUn
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
Sibaş
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Doğuş Cips
Dr Oetker
Agthia
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
TavsanliUn
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
Sibaş
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Doğuş Cips
Dr Oetker
Agthia
20 Eylül 2022
SEÇİM SONRASININ EKONOMİ POLİTİKASINDA TEMEL KURUM TCMB

Seçimden sonra Türkiye’de hiçbir şey eskisi gibi olmayacak; ekonomik anlamda da…

SEÇİM SONRASININ EKONOMİ POLİTİKASINDA TEMEL KURUM TCMB

Ekonomi politikasındaki temel değişikliğin merkezine oturacak kurum ise belli: Merkez Bankası…

Seçim sonucu çok doğal olarak iki ihtimalli; ya Cumhur ittifakı kazanacak ya Millet ittifakı. Başka ihtimal zaten yok.

Şu günlerde herkes seçimden kimin galip çıkacağına kafa yoruyor, tahmin yürütüyor ama biraz da seçim sonrasının ekonomi politikasına odaklanmak gerekiyor.

Sahi seçimden sonra Türkiye’yi nasıl bir ekonomi politikası bekliyor? Seçimden hangi ittifakın galip çıktığına bağlı olarak çok farklı tercihler ve uygulamalar mı göreceğiz, yoksa ittifaklar temel konularda neredeyse aynı politikalara mı yönelecek?

Bir kere seçimi Millet ittifakının kazanması durumunda temel yaklaşımda değişiklik olacağı ortada. Bu gayet normal. Siyaseten ortaya konulan ve zaten vaat edilen konulara değinmiyorum. Onlar ayrı. Ben ekonomi politikasında yaşanacak gelişmelerden söz ediyorum.

Millet ittifakının ekonomiye ilişkin temel söylemlerinin başında Merkez Bankası’nın bağımsızlığı geliyor. Bu sağlanarak bir dizi sorunun üstesinden gelineceği varsayılıyor. Yanlış mı, hiç değil…

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın bağımsız karar alamadığını, temel fonksiyonlarını kendi inisiyatifiyle yerine getiremediğini bilmeyen mi var! Aslında bunu Merkez Bankası da bir anlamda itiraf ediyor zaten. Geçen yıl 23 Eylül’deki faiz indirimlerinden önceki Para Politikası Kurulu açıklamalarında “Politika faizi enflasyonun altında olmayacak” denilmiyor muydu? Bunu söyleyen Merkez Bankası, daha sonra bu sözünden bir anlamda dönmüş olmadı mı? Çünkü faiz kararı Merkez Bankası’nca alınmıyordu ki!

Kuşkusuz şu da yadsınamaz bir gerçek; faiz indirilmese ne böylesine bir kur artışı yaşanırdı, ne enflasyon. Demek ki en büyük sorunumuz, Merkez Bankası’nın bağımsızlığı konusunda.

Dolayısıyla seçimden sonra ilk neşter vurulacak kurum Merkez Bankası’dır, öyle de olmalıdır.

Ama Merkez Bankası’na neşter vuracak yalnızca Millet ittifakı olmayacaktır.

Millet ittifakı hep dile getirildiği gibi bankaya liyakatli bir atama yaparak neşteri vuracak; bankanın bağımsız çalışmasının önünü açacaktır. En azından vaat edilen budur.

Sanılmasın ki Cumhur ittifakı Merkez Bankası’nı bugünkü gibi bırakacak. Şeklen öyle olacaktır belki. Merkez Bankası yine bağımsız karar alamayacak, siyasetin emrinde çalışacaktır. Ama seçimden sonra siyasetin para politikasına bakışı değişecektir. Yani faiz konusunda yaklaşım değişikliğine gidilecektir.

Siz Türkiye’nin yıllar yılı tüm dünyadan ayrışan bu negatif faiz politikasını uygulayabileceğini mi sanıyorsunuz?

Faiz artışı kaçınılmaz

Türkiye seçimden sonra bir şekilde faiz artıracak. Bu bir anda ve enflasyonla olan makası kapatacak düzeyde olmayacak tabii ki. Böyle bir hamle, hastaya her gün bir ya da iki tablet verilmesi gereken ilacı kutusuyla bir seferde vermek olur. Öldürürsünüz hastayı!

Dolayısıyla faiz artırımına gidilecek gidilmeye de bu aşamalı ve diğer gelişmeler gözetilerek yapılacaktır.

Merkez Bankası faizinin sembolik düzeyde bile artırılması, para politikası uygulamasında temel bir değişikliğin işareti olarak okunacak.

Ne var ki bunu Cumhur ittifakı yaparsa, bir gün yeniden eskiye dönülebileceği endişesi de yaşanacak.

Millet ittifakının hamlesi ise kuşkusuz farklı değerlendirilecek. Çünkü Millet ittifakı, “Ben Merkez Bankası’na karışmayacağım” diye şimdiden taahhütte bulunuyor. Millet ittifakının bir taahhüdü daha var biliyorsunuz; yangından mal kaçırırcasına bölük pörçük İstanbul’a taşınmakta olan Merkez Bankası’nın yeniden Ankara’ya getirilmesi.

Politika faizinin belli bir plan dahilinde artırılmasıyla hem yurtiçi hem yurtdışı piyasalara önemli bir mesaj verilmiş olacak.

Her ne kadar zaman zaman “Türkiye sıcak paradan kurtuldu” türü mesajlar dinliyorsak da, aslında o sıcak paraya ihtiyacımız var ve ileri sürülmek istendiği gibi sıcak para kötü bir kaynak da değil. Aslolan yabancı kaynağa ihtiyaç duymayacak hale gelebilmek. Bunu yapamıyoruz. Hazine borç bulmak durumunda ve bu borcu ne kadar ucuz bulursak o kadar iyi.

Bunun yolu da güvenilir bir Merkez Bankası’na sahip olmaktan geçiyor.

Duvara doğru gidiyoruz!

Merkez Bankası’na müdahale edip faizi indirmeye başladıktan sonra neler yaşandığı ortada.

Bu sürdürülemez; bu gidiş, gidiş değil!

Türkiye dökme suyla değirmen döndürüyor; bu şekilde TL’nin değeri belli bir düzeyde tutulmaya çalışılıyor. Yay gerildikçe geriliyor.

Enflasyon malum, önümüzdeki aylarda yaşanacak yalancı bahar niteliğinde bir yıllık oran gerilemesi göreceğiz; ama temel sorun yok olmayacak.

Kur korumalı mevduat gibi pimi çekilmiş bir bomba var kucağımızda. Eğer vatandaşın dövize ilgisi kırılamazsa KKM çok büyük bir bela olarak karşımızda. Ayrıca bu ilgi kırılabilse bile KKM’yi sona erdirmek için yepyeni bir plan yapmak gerekecek.

Sanayicinin maliyetleri adeta tavan yapmış durumda ve bu bir süre sonra perakende fiyatlara yansıyacak. Enflasyondaki yalancı baharın geride kalmasının ardından yine tatsız bir süreç görülme olasılığı çok güçlü.

Bütün bunları tersine çevirecek en temel kurum işte Merkez Bankası ve bankanın politikaları.

Ya Merkez Bankası’nı serbest bırakacak ve işini bilenlere emanet edeceksiniz ya da serbest bırakmasanız da politika değişikliğine gideceksiniz.

Seçimden sonra Türkiye’de hiçbir şey eskisi gibi olmayacak!

KAYNAK Alaattin AKTAŞ / Dünya
DİĞER HABERLER
OSMANLI’NIN ARŞİVCİLİĞİ VE TEKGIDA-İŞ EMEK KÜTÜPHANESİ
OSMANLI’NIN ARŞİVCİLİĞİ VE TEKGIDA-İŞ EMEK KÜTÜPHANESİ

Müthiş bir arşiv geleneği olan Osmanlı’nın torunlarıyız; ancak atalarımızın bu geleneğini büyük ölçüde unuttuk; özellikle emek tarihi konusunda.

SALGIN DÖNEMİNDE GIDA SANAYİNDE YAŞANANLAR!
SALGIN DÖNEMİNDE GIDA SANAYİNDE YAŞANANLAR!

Pandemi, hiç düşünmediğimiz şeyleri düşündürmesi, yaşamadığımız durumları yaşatmasının yanı sıra iki yıldır, sağlığın yanı sıra gıdayı dünya gündeminin en önemli sektörü durumuna getirdi.

ÖNÜMÜZDEKİ ÜÇ AYIN FAİZİ BELLİ, HADİ DAĞILALIM!
ÖNÜMÜZDEKİ ÜÇ AYIN FAİZİ BELLİ, HADİ DAĞILALIM!

Faizde filmin sonunu tahmin ediyorduk ama şimdi kesin öğrendik. Faiz aralıkta belli ki yüzde 9 olacak.

İHBAR TAZMİNATI NE ZAMAN ÜCRET SAYILIR?
İHBAR TAZMİNATI NE ZAMAN ÜCRET SAYILIR?

İhbar tazminatı, işverenin ihbar süresine ait ücreti peşin ödemesiyle iş ilişkisini sona erdirmesinden farklı.