Emeğin Gücü, Emekçinin Yanındayız...
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
ATAKEY
FELDA IFFCO
PERFETTİ VAN MELLE
KRAFT HEİNZ
SAFE SPİCE
SAGRA
İZTARIM
DOĞANAY
KESKİNOĞLU
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Dr Oetker
Agthia
ATAKEY
FELDA IFFCO
PERFETTİ VAN MELLE
KRAFT HEİNZ
SAFE SPİCE
SAGRA
İZTARIM
DOĞANAY
KESKİNOĞLU
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Dr Oetker
Agthia
22 Haziran 2023
NAS’A VEDA VAKTİ

Seçim sonrası ilk faiz kararını açıklayacak olan Merkez Bankası’nın Erdoğan’ın, ‘Nas’ ile ilişkilendirdiği düşük faiz politikasından uzaklaşması bekleniyor. Prof. Kozanoğlu, “Faiz artışı ekonomiye kolay çare olmaz” dedi.

NAS’A VEDA VAKTİ

Merkez Bankası, merakla beklenen faiz kararını bugün açıklayacak. Seçimlerin ardından izlenecek ekonomi politikasına yönelik ilk adım olan faiz kararı büyük önem taşıyor.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek liderliğindeki yeni ekonomi yönetimiyle düşük faiz politikasından uzaklaşılması bekleniyor. Şimşek’in gelişi Ortodoks politikalardan uzaklaşma iddiası ile sunulan Yeni Ekonomi Model’inden (YEM) de vazgeçilmesi olarak yorumlanıyor. AKP’li Cumhurbaşkanı Erdoğan, ‘Nas’ ile ilişkilendirdiği ‘Faiz sebep, enflasyon sonuç’ tezi için Nureddin Nebati’yi Hazine ve Maliye Bakanı, Şahap Kavcıoğlu’nu da Merkez Bankası (MB) Başkanı yapmıştı. Kavcıoğlu, YEM’in bir parçası olarak uygulanmaya başlanan Kur Korumalı Mevduat (KKM) ile ilgili “Bir taşla beş kuş vuracağız: Kur dengelenecek, enflasyon düşecek, dolarizasyon engellenecek, MB rezervi artacak ve faiz düşecek” demişti. Nebati ise uygulanan politikalarla ilgili “Neoklasik ekonomi düşüncesinden epistemolojik bir kopuşu temsil eden heterodoks yaklaşım…” demişti. İddia edilen model çerçevesinde yükselen enflasyona karşı pek çok ülkede faiz artışına gidilirken Türkiye’de faiz indirimine gidildi. Politika faizi yüzde 8,5’e kadar indirildi. Modele göre TL’nin değer kaybetmesi ülkenin ihracata dayalı büyümesine katkı sağlayacaktı ve cari fazla verilecekti.

HASAR BÜYÜK

Ancak uygulanan politikaların hasarı büyük oldu. Modelle amaçlanan hiçbir sonuç ortaya çıkmadı. Ne kur dengelendi, ne enflasyon düştü ne de dolarizasyon engellendi. Buna karşın cari açık rekor seviyelere çıktı. Ülkede yaşanan ekonomik sorunlar katmerlendi. Yüksek enflasyon nedeniyle hayat pahalılığı arttı, satın alma gücü düştü. Ocak 2022’de 13,43 olan Dolar/TL, seçim sonrası 23,67’ye kadar çıkarak rekor tazeledi. Yeni ekonomi yönetiminin ilk faiz kararı öncesinde de 23,55 TL seviyelerinde günü kapattı.

Modelin uygulandığı süreçte döviz kurlarındaki artışı baskılamak için MB’nın rezervleri yok edildi. MB verilerine göre brüt rezervler 9 Haziran haftasında 99,8 milyar dolara geriledi. ‘Dost’ ülkelerle yapılan swap anlaşmalarıyla gelen dövizlerle net rezervler 21 yıl sonra ilk kez seçim öncesi hafta eksiye düştü. 9 Haziran haftasında ise eksi 3,2 milyar dolar olarak kayıtlara geçti. Faiz indirimlerinin başladığı Eylül 2021’de yüzde 19,89 olarak hesaplanan resmi enflasyon, geçen yıl yüzde 85,51 ile tarih rekor kırdı. Daha sonra baz etkisiyle gerilese de yüzde 39,59 ile yüksek noktada kalmaya devam ediyor. Bu süreçte resmi enflasyon ile hissedilen enflasyon arasındaki fark daha da açılmaya başladı.

Seçim sonrası yabancı para cinsinden açılan döviz mevduatlarının oranı, kurlardaki baskının azaltılmasıyla yeniden yükselişe geçti. 9 Haziran itibarıyla yüzde 42,9 oldu. Gerçek kişilerin mevduatlarındaki dolarizasyon ise yüzde 45,3 oranında gerçekleşti.

ÇARE OLMAZ

Prof. Dr. Hayri Kozanoğlu, durumu “Şimşek’in işaret ettiği rasyonel politikalar ekonomiye kolay çare olmaz” diyerek özetliyor. Keskin faiz artışıyla ilk elden sıcak para, yabancı sermaye çekilmeye çalışılacağını söyleyen Kozanoğlu, “Bu sayede rezervlerde kısmi bir toparlanma sağlanabilir. TL’nin değer kaybetmesi sonucu özellikle ithalatın hız kesmesiyle cari açık biraz kapanabilir. Ancak yüksek faizler kişilerin ve şirketlerin borç ödeme sorunları yaşamasına yol açar. Talebin düşmesi sonucu şirket ciroları da artmaz. Bu borç sorunlarını ağırlaştırır. Bu arada kurda artış KKM’nin bütçe yükünü artırdı” dedi. Enflasyon ve durgunluğun yaşandığı bir ortamda Şimşek devrinin sona erebileceğini kaydeden Kozanoğlu, “Kur hareketi enflasyonun düşmesini de engeller. Enflasyon ve durgunluğun bir arada yaşandığı bir stagflasyon ortamı Erdoğan’ın ipleri ele almasına ekonomiyi hızlandırmak için enflasyonu patlatmasına yol açabilir. Şimşek devri de böylelikle sona erebilir” ifadelerini kullandı .

KAYNAK Birgün
DİĞER HABERLER
İYİ BAYRAMLAR
İYİ BAYRAMLAR

Bayramlar kucaklaşmak, yoksulun halinden anlamak, bir olmak, birlik olmak demektir. Küçük bir çocuğun gözündeki ışık, yüzündeki gülümsemedir.

2024, EMEKLİLER YILI OLACAĞA BENZİYOR
2024, EMEKLİLER YILI OLACAĞA BENZİYOR

26 Mayıs 2024 günü Ankara’da CHP’nin düzenlediği emekli mitingine çok büyük katılım oldu. Emekli örgütlerinin etkin katılımıyla onbinlerce emekli Tandoğan Meydanı’nda en temel taleplerini dile getirdi.

TÜRKİYE, İŞÇİLER İÇİN EN KÖTÜ 10 ÜLKEDEN BİRİ
TÜRKİYE, İŞÇİLER İÇİN EN KÖTÜ 10 ÜLKEDEN BİRİ

TÜRKİYE 2016’dan bu yana kişi başına gelir seviyesi gelir seviyesindeki gerileme ve işçi hakları açısından küme düştü ve Afrika ülkeleriyle aynı kategoriye indi.

İDARİ İZİNLE UZAYAN BAYRAM TATİLİ
İDARİ İZİNLE UZAYAN BAYRAM TATİLİ

Bu günden itibaren yine uzunca bir bayram tatiline giriyoruz. Tatil yapabilecek olanlara ne mutlu diyelim ve şu idari izin konusuna biraz değinelim.