Emeğin Gücü, Emekçinin Yanındayız...
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
Elmacık Atasu
Belkalper
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Socotab
Pepsi
Tuborg_Bira
Vakıf Zeytinlikleri
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
TavsanliUn
Tat
Taris
Tamek
Sırma Su
Sunel
Sibaş
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Doğuş Cips
Dr Oetker
Agthia
Elmacık Atasu
Belkalper
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Socotab
Pepsi
Tuborg_Bira
Vakıf Zeytinlikleri
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
TavsanliUn
Tat
Taris
Tamek
Sırma Su
Sunel
Sibaş
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Doğuş Cips
Dr Oetker
Agthia
01 Haziran 2020
MİLLİ GELİR HESAPLARI VE YAŞANAN SORUNLAR

Ekonomideki gelişmeleri izleyebilmeniz için meslekten iktisatçı olmanıza gerek yok; ancak kullanılan bazı kavramları doğru bileceksiniz ki doğru analizler yapabilesiniz.

MİLLİ GELİR HESAPLARI VE YAŞANAN SORUNLAR

Ekonomideki gelişmeleri izleyebilmeniz için meslekten iktisatçı olmanıza gerek yok; ancak kullanılan bazı kavramları doğru bileceksiniz ki doğru analizler yapabilesiniz.

Ekonomik büyümeyi ölçmede günümüzde tüm dünyada kullanılan temel ölçüt, gayri safi yurtiçi hasıladır (GSYH). Ancak bu ölçütün bazı incelikleri var. Ayrıca, bunun dışında gayri safi milli gelir veya hasıla ve net milli hasıla gibi kavramlar da kullanılıyor. Bazen iktisat eğitimi almış kişiler bile, gayri safi yurtiçi hasılayı, gayri safi milli hasılayla ve milli gelirle karıştırır veya bunları aynı zanneder. Halbuki bu kavramlar doğru anlaşılmadan bir ülkedeki gelişmeler veya ülkeler arasında karşılaştırmalar doğru olarak yapılamaz. Ayrıca Satınalma Gücü Paritesi (PPP) kavramını da bilmek gerekir.
 
GSYH’YI ÖLÇME YÖNTEMLERİ
 
Ekonomik büyümenin bir göstergesi olarak çok sık kullanılan gayri safi yurtiçi hasıla (GSYH) kavramı, üretim yöntemiyle, harcama yöntemiyle ve gelir yöntemiyle hesaplanır. 
 
Üretim yöntemiyle GSYH, (TÜİK’in tanımıyla) “bir ekonomide yerleşik olan üretici birimlerin belli bir dönemde, ekonomik faaliyetleri sonucu yaratmış oldukları tüm mal ve hizmetlerin değerleri toplamından, bu mal ve hizmetlerin üretiminde kullanılan girdiler toplamının düşülmesi sonucu elde edilen değerdir.”
 
Harcama yöntemiyle GSYH, (TÜİK’in tanımıyla) “bir ekonomide belli bir dönemde tüketime ve yatırıma yönelik harcamalar ile ihracat, ithalat farkından oluşur.”
 
Gelir yöntemiyle GSYH ise (TÜİK’in tanımıyla) “ekonomideki üretici birimlerin elde ettiği maaş, ücret gelirleri, işletme kârı ve devletin elde ettiği çeşitli vergi gelirlerinden oluşur.”
 
Ülkeler arasında GSYH verilerinin karşılaştırılmasında, fiyat ve kur farklılıklarına bağlı olarak çeşitli sorunlar çıkar. Bu sorunları aşarak karşılaştırma yapabilmek için Dünya Bankası Satınalma Gücü Paritesi verileri yayınlamaktadır. Bu konudaki son yayın 19 Mayıs 2020 günü çıktı (World Bank Group, Purchasing Power Parities and the Size of World Economies, Results from the 2017 International Comparison Program, May 2020). Bu kaynağa göre, 2017 yılında Türkiye’de kişi başına GSYH döviz kurlarına göre 10.617 ABD Doları iken, döviz fiyatları ve ülkelerde temel mal ve hizmetlerin fiyatları dikkate alındığında, satınalma gücü olarak 28.209 ABD Dolarıdır. Diğer bir deyişle, Türkiye’de 2017 yılındaki 10.617 Dolar geliri olan bir kişi, ABD’de 28.209 Dolar geliri olan bir kişiyle aynı mal ve hizmetleri satın alabilmektedir. TÜİK de Satınalma Gücü Paritesi Bülteni yayınlamaktadır (Son bülten 13 Aralık 2019 günü yayınlandı).
 
GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA VE NET MİLLİ HASILA
 
Artık pek kullanılmayan gayri safi milli gelir (hasıla) ise, GSYH’dan ülkede yaşayan yabancı gerçek kişi ve tüzel kişilerin gelirlerinin düşülmesi ve ülke dışında yaşayan gerçek kişi yurttaşlarımız ve Türk şirketlerinin gelirlerinin eklenmesiyle bulunur.
 
Net milli hasıla ise, gayri safi milli hasıladan amortismanların düşmesiyle bulunur. 
 
1990’lı yılların başlarından itibaren birçok ülke ekonomik durumunu belirlemek için Gayri Safi Milli Hasıla (GSMH) yerine Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYH) verilerini kullanmaya başladı. Türkiye’de TÜİK de 10 yılı aşkın bir süredir Gayri Safi Milli Hasıla verileri yayınlamamaktadır.

GSYH VERİLERİ HANGİ AÇILARDAN EKSİK VEYA YANILTICIDIR?
 
GSYH verileri çeşitli açılardan yanıltıcı olabilir. 
 
Bu veriler ekonomik büyümeyi ifade eder; ancak bu ekonomik büyümenin nasıl gerçekleştirildiğini ve niteliğini ve yaratılan kaynakların nasıl dağıtıldığına ilişkin bilgi vermez. Diğer bir deyişle, ekonomik kalkınmanın göstergesi olarak alınamaz. Ekonomik büyüme ve ekonomik kalkınma birbirinden farklıdır. GSYH, ekonomik kalkınmayı ölçmez; ekonomik büyümeyi değerlendirir.
 
GSYH verileri belirli bir dönemde belirli bir ülkede üretilen mal ve sunulan hizmetlerin parasal ölçümüdür. Bu hesap yapılırken üretilen malların veya sunulan hizmetlerin ne olduğu dikkate alınmaz. Silah üretimi de, ekmek üretimi de aynı şekilde değerlendirilir. Kayıt altındaki fuhuş sektörü de, tıp ve eğitim hizmetleri de GSYH’ya aynı biçimde katkıda bulunur. 
 
Piyasada işlem görmeyen birçok hizmet, öncelikli olarak da ev kadınlarının emeği, GSYH içinde değerlendirilmez. Aşçısıyla evlenen bir kişi, GSYH’yı düşürür, çünkü evlendiği kişinin aşçılık yaparken aldığı ücret GSYH içindeyken, evlendikten sonra evde yemek pişirmesi dikkate alınmaz. 
 
Üretilen ancak satılmayarak stoklanan ürünler de GSYH içindedir.
 
Borçlanarak yapılan üretim ve tüketim de GSYH verilerine eklenmektedir.
 
Ayrıca, örneğin, ekonomik büyüme söz konusudur, ancak, örneğin, gelir ve servet dağılımı o kadar adaletsizdir ve hatta bu adaletsizlik öyle daha da artmıştır ki, emekçi sınıf ve tabakalar ve emekliler bu büyümeden pay alamamıştır. GSYH bazen ülkenin refah seviyesinin göstergesi olarak kullanılmak istenmektedir. Bunlar ve benzeri bazı noktalar dikkate alındığında, GSYH ve ülkede kişi başına GSYH verileri emekçi sınıf ve tabakaların yaşam standardını, yurttaş kitlesinin refah düzeyini yansıtmaz.
 
Meslekten iktisatçı olmasanız bile TÜİK’in GSYH verilerini, eksikliklerini ve yanıltıcı yanlarını bilerek kullanabilirsiniz.
DİĞER HABERLER
SENDİKA İŞÇİLERİ O İDDİALARI YALANLADI
SENDİKA İŞÇİLERİ O İDDİALARI YALANLADI

22 Ocak Cuma günü Tekgıda-İş Sendikası hakkında ortaya atılan iddialara sendika üyesi işçilerinden cevap geldi.

TARIMI DIŞA BAĞIMLI HALE GETİREN İKTİDAR GIDA FİYATLARINDAN YAKINIYOR
TARIMI DIŞA BAĞIMLI HALE GETİREN İKTİDAR GIDA FİYATLARINDAN YAKINIYOR

Sıfır gümrük vergileri ve teşviklerle ülkeyi tarımda dışa bağımlı hale getiren iktidar, şimdi de fiyatlardan yakınıyor. Çiftçinin kredi borcu 130 milyar liraya ulaştı. İcralık olan çiftçi tarlasını, traktörünü sattı. Türkiye yüzde 30’luk payla en çok ithalat yapan ülke oldu.

SENDİKAL REKABET: YIKIM MI YENİLENME Mİ?
SENDİKAL REKABET: YIKIM MI YENİLENME Mİ?

1960 – 80 arası sendikal hareketin altın dönemindeki slogan olan “sınıf kardeşliği” deyimi, yerini sınıfın kendi örgütleri arasındaki rekabete bıraktı.

ENFLASYONLA MÜCADELE DEVLETTEN BAŞLASAYDI…
ENFLASYONLA MÜCADELE DEVLETTEN BAŞLASAYDI…

Enflasyonla yeni bir mücadeleye giriştik ya, hani pek olacak şey değil de “Mesela” diyerek sorsak; bu mücadelede hadi ilk adımı atmasa bile hiç olmazsa devlet de yer alsaydı, neler olurdu…

TEKGIDAIS

BEDAVA
İNCELE