Emeğin Gücü, Emekçinin Yanındayız...
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
ATAKEY
FELDA IFFCO
PERFETTİ VAN MELLE
KRAFT HEİNZ
SAFE SPİCE
SAGRA
İZTARIM
DOĞANAY
KESKİNOĞLU
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Dr Oetker
Agthia
ATAKEY
FELDA IFFCO
PERFETTİ VAN MELLE
KRAFT HEİNZ
SAFE SPİCE
SAGRA
İZTARIM
DOĞANAY
KESKİNOĞLU
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Dr Oetker
Agthia
25 Ocak 2024
MERKEZ BANKASI FAİZDE BİNDİĞİ DALI KESER Mİ?

Kasımda “Parasal sıkılık düzeyine önemli ölçüde yaklaşıldı, o yüzden sıkılık yavaşlatılacak” diyen, aralıkta bu yavaşlatmayı yapan ve sıkılaştırma adımlarının en kısa sürede tamamlanacağını söyleyen Merkez Bankası, bugünkü toplantıda önceki görüşlerinden farklı bir yol izler mi? Yani faiz bugün 2.5 puandan fazla artırılır mı? Beklenmemeli…

MERKEZ BANKASI FAİZDE BİNDİĞİ DALI KESER Mİ?

Tarih 23 Kasım 2023… Merkez Bankası Para Politikası Kurulu’nun politika faizinin yüzde 35’ten yüzde 40’a çıkarıldığı gün yaptığı açıklama:

“Kurul, dezenflasyonun tesisi için gerekli parasal sıkılık düzeyine önemli ölçüde yaklaşıldığını değerlendirmiştir. Bu çerçevede, parasal sıkılaştırma hızı yavaşlatılacak ve sıkılaştırma adımları kısa bir zaman diliminde tamamlanacaktır. Fiyat istikrarının kalıcı tesisi için gerekli parasal sıkılığın ise gerektiği müddetçe sürdürüleceği değerlendirilmiştir.”

Tarih 21 Aralık 2023… Politika faizi bu kez 2.5 puan artırılarak yüzde 42.5’e çıkarılır ve Para Politikası Kurulu şu açıklamayı yapar:

Kurul, dezenflasyonun tesisi için gerekli parasal sıkılık düzeyine önemli ölçüde yaklaşıldığını değerlendirerek parasal sıkılaştırma hızını yavaşlatmıştır. Kurul, parasal sıkılaştırma adımlarını en kısa zamanda tamamlamayı öngörmektedir.

Fiyat istikrarının kalıcı tesisi için gerekli parasal sıkılığın ise gerektiği müddetçe sürdürüleceği değerlendirilmiştir.

Kasım ayındaki açıklama ve aralıktaki karar, ne yapacağı bilinemez, kestirilemez Merkez Bankası’nın yerini, yapacaklarının ne olabileceği konusunda öngörüde bulunulabilir bir Merkez Bankası’nın aldığına işaret etmektedir.

Merkez Bankası kasım ayında “Artık yüksek oranlı faiz artışı olmayacak” demiş, yani artık 5 puan, 5 puan artış beklenmemesi gerektiğine işaret etmiş, aralıkta da buna uygun olarak daha ılımlı sayılabilecek bir faiz artışıyla yetinmiştir.

Aralık ayı toplantısındaki “Kurul, parasal sıkılaştırma adımlarını en kısa zamanda tamamlamayı öngörmektedir” ifadesi de bugünkü toplantıya ışık tutmaktadır.

Politika faizi bugün muhtemelen 2.5 puan daha artırılarak yüzde 45’e çıkarılacak ve bir süre böyle götürülecektir. O sürenin ne kadar olabileceği konusunda bir tahminde bulunmak ise hiç de kolay değildir.

Daha fazla artış olur mu?

Önceki açıklamalara bakılırsa politika faizi bugün 2.5 puandan fazla artırılmaz.

Ama enflasyonda ocak ayı gerçeği de tüm çıplaklığıyla ortada. Aylık artışın ocakta çift haneyi zorlayacağını, hesaplama yönteminden dolayı da şubat için şimdiden yüzde 4-5 dolayında bir oranın neredeyse kaçınılmaz hale geldiğini Merkez Bankası görmüyor olabilir mi?

Fiyatların ocakta yüzde 9, şubatta yarı oranında yüzde 4.5 artması durumunda yıllık oran ocak sonunda yüzde 69’a, şubat sonunda yüzde 71’e dayanacak.

Ocak ve şubattaki artışların mutlaka bu düzeye ulaşacağını tabii ki söyleyemeyiz ama bu oranların çok altında kalınamayacağı da ortada.

Peki Merkez Bankası’nın tahmini de bu yönde olursa faizde farklı bir karar beklenebilir mi?

Yine de sanmıyorum. Faizin bugünkü toplantıda örneğin 2.5 puan değil de 5 puan artırılması, “Bir ay önce dile getirdiğimiz parasal sıkılık düzeyine meğer yaklaşamamışız, o yüzden sıkılaştırmayı yavaşlatma yaklaşımını terk edip bu sıkılaştırmaya yeniden hız veriyoruz” anlamına gelir.

Böyle bir durum, yalnızca bir ay önceki görüşte yanılgıya düşüldüğünün itirafı olmaz. Bu, aynı zamanda gelecekte söyleneceklere olan inancın da yitirilmesi demektir.

Dolayısıyla böyle bir algı doğuracak bir adım atılması büyük bir hata olur.

Yabancı hiç gelmez

Yabancı yatırımcıyı iç borçlanma senetlerine çekebilmenin en önemli koşullarından biri faizin sürekli artmayacağı algısının yerleşmesidir.

Yabancı yatırımcı çekebilme konusunda zaten bir dizi dezavantajımız var, buna son iki aydır büyük ölçüde kırılmış görünen “Faiz daha da artacak, en iyisi mi yüksek faizi bekleyeyim” algısını yeniden eklemek herhalde hiç anlamlı olmaz.

Daha önce de vurguladığımız gibi her PPK toplantısından sonra “Faizi daha da artıracağız” mesajı vermek, yabancıya bir anlamda “Hele biraz bekle, şimdi (örneğin) yüzde 30 faizle kağıt alacağına birkaç ay sonra yüzde 40’la, 45’le alırsın, acelen ne” demektir.

Bu yanlış mesajı vermekten vazgeçmiş olan Merkez Bankası eğer bugün faizi 2.5 puandan fazla artırır, PPK metninde de yine faizin daha da artacağına dönük ifadelere yer verirse bindiği dalı kesmiş olur.

“Ama enflasyon?”

Faizin ne olacağına karar verilirken gözetilen yalnızca yabancı yatırımcının gelip gelmeyeceği değil tabii ki. Para politikası yoluyla en başta enflasyonla mücadele amaçlanıyor, zaten Merkez Bankası’nın temel görevi de bu. Ne var ki yalnızca faizi artırarak enflasyonla mücadele edilemeyeceği de ortada.

Maliye politikası destek olmuyorken para politikasıyla enflasyonu düşürebilmek mümkün mü? Keşke bu olabilseydi, bir faiz kararı, enflasyon aşağı!

Merkez Bankası haziranda faiz artırmaya başladığında usul usul gideceğine birkaç toplantıda bu düzeylere gelebilmiş olsaydı ya da buna izin verilseydi, şimdi çok farklı bir enflasyon eğilimi görür, çok farklı beklentiler içinde olunduğuna tanıklık ederdik.

Artık ne faizi bugün 5 puan da artırsak enflasyonu öyle hemen dizginleme şansımız var, ne yarın artırsak bile bu şansı yakalayabileceğiz. Hep söylüyoruz ya, fiyatlama alışkanlığı öylesine bozuldu ki, ok yaydan çıktı bir kere. İşimiz zor, gerçekten çok zor…

KAYNAK Alaattin Aktaş / Ekonomim.com
DİĞER HABERLER
TEMSİLCİ EĞİTİMLERİ BAŞLADI
TEMSİLCİ EĞİTİMLERİ BAŞLADI

Sendikamızın düzenli eğitimleri kapsamında gerçekleştirdiği Temsilci Eğitimleri bu yıl, 20 Mayıs ile 5 Haziran 2024 tarihleri arasında Seferihisar Labranda Lebedos Otelinde düzenliyor.

ENFLASYONUN KALELERİ: ARJANTİN VE TÜRKİYE
ENFLASYONUN KALELERİ: ARJANTİN VE TÜRKİYE

Son zamanlarda piyasacı ekonomi yorumcuları büyük bir sitayişle Arjantin programından söz ediyor, mart ayında bütçe fazlası verilmesini Türkiye’ye örnek gösteriyor. O nedenle her iki ülkeyi benzerlikleriyle ve farklılıklarıyla karşılaştırmakta yarar bulunuyor.

MERKEZ’DEN ASGARİ ÜCRETLİYE SEFALET ÇIKTI
MERKEZ’DEN ASGARİ ÜCRETLİYE SEFALET ÇIKTI

Merkez Bankası ilk 6 ayda enflasyonun yüzde 25.46’ya çıkacağını rapor etti. İkinci yarıda zam verilmezse milyonlarca asgari ücretlinin alım gücü 13.552 liraya düşecek.

140 LİRAYA FABRİKADAN ÇIKAN TAVUK KANADI, MARKETTE 286 LİRA OLUYOR, BİZİM SUÇUMUZ NE?
140 LİRAYA FABRİKADAN ÇIKAN TAVUK KANADI, MARKETTE 286 LİRA OLUYOR, BİZİM SUÇUMUZ NE?

Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği Başkanı Bedri Girit, Ticaret Bakanlığı’nın 1 Mayıs-31 Aralık 2024 döneminde bütün ve parça dahil tavuk dış satımını “ihracatı kayda bağlı mallar” listesine alması üzerine sektör temsilcileriyle bir fiyat takibi deneyi yaptı.