Emeğin Gücü, Emekçinin Yanındayız...
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
ATAKEY
FELDA IFFCO
PERFETTİ VAN MELLE
KRAFT HEİNZ
SAFE SPİCE
SAGRA
İZTARIM
DOĞANAY
KESKİNOĞLU
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Dr Oetker
Agthia
ATAKEY
FELDA IFFCO
PERFETTİ VAN MELLE
KRAFT HEİNZ
SAFE SPİCE
SAGRA
İZTARIM
DOĞANAY
KESKİNOĞLU
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Dr Oetker
Agthia
07 Ağustos 2012
HAYVANLAR

Gidişat buysa beş sene içinde yerli hayvanlar yok olacak. Süt fiyatları, et fiyatları uluslarası spekülatörlerin iştahına göre belirlenecek.

HAYVANLAR

Hemen celallenmeyin. Gerçekten kardeşlerimiz hakkında yazıyorum. Bizden daha az zeki ama gözleri gönülleri olan inekler, koyunlar, akıllı keçiler, tavuklar… Esir edip boyunlarını kestiğimiz, sonra mideye indirdiğimiz yakınlarımız hakkında.

Baştan gazı verdim ama itiraf edeyim, ben de hala yiyorum. Hatta iyi pişirmekle övündüğüm bir-iki kardeş var ki… Biraz daha doğru düzgün biri olsaydım vejetaryen olurdum. Ama okurlar, akraba biliyor, değilim.

Mesele

1980’de Türkiye’de 16 milyon inek, 50 milyon koyun, 19 milyon keçi, 1 milyon öküz ve 44 milyon insan yaşıyordu. Bu rakamlar hiç düşmeseydi, Türkiye’de hayvancılık gerilemeyi bırakın, yerinde saysaydı, 2012’de 27 milyon inek, 29 milyon koyun, 32 milyon keçi, 1.7 milyon öküz yaşıyor olacaktı.

Hayvanat insaniyet kadar çoğalsaydı böyle bir tabloyla karşılaşabilirdik.

2012’de durumu özetleyelim. Türkiye’de şu anda 2 milyon inek, 22 milyon koyun, 6 milyon keçi ve 80 bin öküz ve 75 milyon insan yaşıyor. Yani hayvan sayısı en az yarı yarıya azalmış, hayvancılık bitmiş, et fiyatları uçmuş, meralara TOKİ yapılmıi, ucuz ve sübvanse edilmiş yabancı et memlekeyi basmış.

Sorunlar ne?

Girdi maliyetleri yüksek. MALİyetin altına yurtdışından et alınabiliyor. Hayvancılığa destek bir parça var ancak hayvancılıkla uğraşan işletmelerin maliyetine destek yok. Süt ve etten gelen parayla yem almak iyice zorlaşmış durumda. Bu sorunlar biliniyor ve mikro önlemlerle kontrol altına alınmaya çalışılıyor ancak çok sık mevzuat değişikliği aşık usandırıyor.

Bu durum küçük besici için de büyükler için de aynı. Köylerde her çiftçinin az da olsa ‘mal’ dediği hayvanı vardır.

İngilizce’de ‘livestock’ lafını boşuna uydurmamışlar. Bunlar aslında köylünün canlı sermayesidir, para biriktirme yoludur. Aynı zamanda entegre bir ev ekonomisi çevirmelerini sağlar. Şimdi önlerini göremiyorlar. Kesseler başka, kesmeler başka.

Büyük işletmelerin de durumu benzer. Türkiye’nin en büyük hayvancılık işletmelerinden Koç Holding ile Ata İnşaat ortak girişimiyle kurulan Harranova Besi İşletmesi kapatalıyor. McDonals’s Ege’deki hayvancılık tesislerini kapatma kararı aldı. Gidişat buysa beş sene içinde yerli hayvanlar yok olacak. Süt fiyatları, et fiyatları uluslarası spekülatörlerin iştahına göre belirlenecek.

Çözümler

Hükümet sorunların farkında. Destek olmadan meselenin çözülemeyeceğini biliyor. Zaten bu yüzden tarımda en çok desteği hayvancılık alıyor. Hayvancılığın payı %5’ten %25’e çıkıyor. Ancak genel tarımsal destekler düştüğünden bu değişiklik dahi işe yaramıyor. Geçen sene toplam 1.7 milyar liralık destek yapıldı.

Yapılması gereken, üretiye desteği arttırken kamunun et pazarlama alanında daha ciddi bir regülasyon yapması. Etten parayı tüccar kazanıyor, üretici zarar ediyor. Demek ki pazarlama kanallarında sorun var, içi hayvan dolu gemiler Akdeni’de turluyor, bir izinle Anadolu’ya canlı hayvan yığıyor.

Normalde büyük ve küçükbaş olarak 100 milyonluk bir hayvan nüfusuna sahip olması gereken memleket 31 milyonda kalıyorsa bir sorun vardır. Piyasacı çözümler kısa vadede piyasadan nemalananların işine yarıyor.

Amerika’daki korkunç kuralık nedeniyle tarımsal emtianın fiyatı artıyor. Kısa vadede çok daha ciddi bir yem sorunu ortaya çıkacak. Zaten son bir yıl içinde ot ve samanın fiyatı üçe katlandı. Daha iyi bir planlamayla kamunun et pazarlama kanallarını açması ve bir regülatör işlevi görmesi kaçınılmaz. Bir süre sonra ineği hayvanat bahçesi dışında da görmek istiyorsak başka çare yok gibi görünüyor.

Bir köylüyle konuştum dün. İki yıl baktığı, 200 kilo çeken günde 15 litre süt veren ineği komusu 2.000 liraya satmış. Hayvanı bir kamyona yüklerlerken gördüm. Elimdeki cep telefonu da aynı fiyat… Bu işte ciddi bir yanlışlık yok mu?

DİĞER HABERLER
ASGARİ ÜCRETE ZAM YAPILMAZSA MEMUR VE İŞÇİNİN VERGİSİ ARTAR
ASGARİ ÜCRETE ZAM YAPILMAZSA MEMUR VE İŞÇİNİN VERGİSİ ARTAR

Asgari ücrete temmuzda yüzde 25 zam yapılmazsa milyonlarca memur, kamu işçisi ve özel sektör çalışanı ikinci 6 ayda 5.100 TL fazla vergi ödemek zorunda kalacak.

GREVDE İŞÇİ DAYANIŞMASI
GREVDE İŞÇİ DAYANIŞMASI

Tekgıda-İŞ Sendikası’na bağlı Kristal Yağ emekçileri, grevlerinin 31’inci gününde kitlesel bir basın açıklaması gerçekleştirdi. Açıklamaya, Türk-İş’e bağlı sendikaların şube yöneticileri de destek verdi.

GIDADA YENİ ZAMLAR KAPIDA BEKLİYOR
GIDADA YENİ ZAMLAR KAPIDA BEKLİYOR

Zamların ve vergilerdeki artışın market fiyatlarına yansıyacağını belirten Ziraat Mühendisleri Odası Başkanı Baki Remzi Suiçmez, “Üretim maliyeti yükselen bir ürünün rafa düşük fiyatla gitmesi mümkün değil” dedi.

878 CAN İŞ CİNAYETİ KURBANI
878 CAN İŞ CİNAYETİ KURBANI

İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği (İSİG) Meclisi, 2024 yılının ilk altı ayında meydana gelen “iş cinayetleri” raporunu yayımladı.