Ocak 2015 dönemi itibarıyla Türkiye’de 28 milyon 713 bin kişilik işgücü bulunuyordu. İstihdam edilen kişi sayısı 25 milyon 454 bin, işsiz sayımız da 3 milyon 259 bindi. İşsizlik oranımız yüzde 11.3’tü. Türkiye ekonomisi 2015 yılında yüzde 6.1 büyüdü. 

 

Bir sonraki yıl olan 2016’nın Ocak ayma gelindiğinde ise bir önceki yıl yüksek büyüme sağlanmasına rağmen işsiz sayısı 3 milyon 290 bine çıktı ama işsizlik oranı yüzde 11’e indi. İşgücümüz 29 milyon 565 bin, istihdam edilen kişi sayısı da 26 milyon 275 bin oldu. 

 

Bir yıllık dönemde işgücü artışı 852 bin, istihdam artışı da 821 bin oldu. 

 

Ekonomimiz 2016 yılında ise yüzde 3.2 büyüdü. Büyüme düşünce işsizlik de arttı. Ocak 2017’de işsizlik oranı yüzde 13’e fırladı. İşsiz sayımız 3 milyon 985 bin ile rekor kırdı. İşgücü nüfusumuz 30 milyon 658 bine, istihdam edilenlerin sayısı da 26 milyon 672 bine çıktı. Buradan bakınca son bir yılda işsiz sayısı 695 bin arttı. Ama bu işçi çıkarmalardan olmadı. İşgücüne katılan nüfusa iş bulunamadığından işsizlik yükseldi. Çünkü aynı dönemde işgücü sayısı 1 milyon 93 bin arttı. İstihdam artışı ise 397 binde kaldı. 

 

Bu yılın ilk 9 ayına baktığımızda Eylül 2017 dönemi sonuçlarına göre 32 milyon 215 bin kişilik işgücümüz var. Bunlardan 28 milyon 797 bini istihdam ediliyor. İşsiz sayımız ise 3 milyon 419 bin. İşsizlik oranı da yüzde 10.6 olarak hesaplandı. Böyle bakınca 9 aylık süreçte yakalanan yüzde 7.36’lık büyüme işsiz sayısını Ocak’a göre 566 bin düşürmüş. İstihdamımız 2 milyon 125 bin, işgücü nüfusumuz ise 2 milyon artmış. 

 

 

Yıldan yıla istihdam hesaplarken doğru sonuçlar elde edilebiliyor. Ancak TÜİK’in sisteminde aylık izleme yapabilmek için arındırılmış verileri kullanmak daha sağlıklı o nedenle yukarıda sunduğumuz 2.1 milyonluk istihdam artışı abartılı görünüyor. Bu nedenle iktisadi açıdan daha doğru olacağı için arındırılmış verilere baktığımızda Ocak 2017Eylül 2017 döneminde işgücü 683 bin, istihdam 941 bin artarken, işsizlik ise 259 bin azalmış. 

 

İstihdamın içeriğine baktığımızda ise çarpıcı bir tablo ortaya çıkıyor. Buna göre Ocak 2015 döneminde herhangi bir sosyal güvenlik kuruma bağlı olmadan güvencesiz çalışanların yani kayıtdışı istihdam sayısı 8 milyon 247 binden, Ocak 2016’da 8 milyon 355 bine, Ocak 2017’de 8 milyon 668 bine çıkmış. Eylül 2017’de ise bu sayı 10 milyon 21 bine ulaşmış. 

 

Ocaktan Eylül’e 2.1 milyonluk istihdam artışı var ya hani bunun 1.3 milyonunun kayıtdışı istihdam edildiği görülüyor. Ancak bu değerlendirme doğru değil. Çünkü iki veriyi birbiriyle ilgili olmadığından dönemsel karşılaştırma ancak arındırılmış verilerle yapılabiliyor. TÜİK mevsimsellikten arındırılmış kayıtdışı istihdam verilerini bize sunmadığından daha doğru değerlendirme yapabilmek için bir önceki yılın Eylül dönemi ile kıyasladığımızda istihdamdaki 1 milyon 233 binlik artışın 484 bini yani yüzde 39’u kayıtdışından. Önceki aylarda bu oranın yüzde 45-55 arasında değiştiğini görmüş, haberlerimizde yer vermiştik. 

 

Bu veriler ışığında 2015’te yüzde 6.1 büyüyen ekonomimiz 821 bin istihdam artışı sağladı ve bunun sadece 108 bini kayıtdışı istihdam edildi. 2016’da büyümemiz yüzde 3.2’ye düştü. İstihdam artışı 397 binde kaldı. Kayıt dışı istihdam artışı 313 bin oldu. İstihdam artışının yüzde 79’u kayıtdışından geldi. Böyle olunca herhalde devlet büyüklerimiz önlerine bu tabloyu koydular ve istihdam seferberliği açıkladılar. Malum seferberlik kapsamındaki teşviklerden yararlanmak için kayıtlı istihdam söz konusu. Kayıtdışına yaramıyor. Ama ne olduysa kayıtdışındaki artış seferberliğin ilan edildiği dönemde tüm hızıyla sürüyor. Bunun anlamı ise şudur: İstihdam artışı geçici, kredi desteğiyle büyüyen ekonomide çarkların yavaşlaması çok ciddi bir işsizlik patlamasına yol açma riskini de beraberinde getiriyor.