Emeğin Gücü, Emekçinin Yanındayız...
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
ATAKEY
FELDA IFFCO
PERFETTİ VAN MELLE
KRAFT HEİNZ
SAFE SPİCE
SAGRA
İZTARIM
DOĞANAY
KESKİNOĞLU
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Dr Oetker
Agthia
ATAKEY
FELDA IFFCO
PERFETTİ VAN MELLE
KRAFT HEİNZ
SAFE SPİCE
SAGRA
İZTARIM
DOĞANAY
KESKİNOĞLU
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Dr Oetker
Agthia
06 Aralık 2023
FAİZLE OYNAMASAYDIK DOLAR 12, BENZİN 13, MOTORİN 15 LİRAYDI

Türkiye ekonomisi için dönüm noktası sayılabilecek tarihlerden biri de Eylül 2021’dir. “Nas” gerekçesiyle faizi indirmeye başladığımız tarih…

FAİZLE OYNAMASAYDIK DOLAR 12, BENZİN 13, MOTORİN 15 LİRAYDI

Sorunları hep var olmakla birlikte iyi kötü gitmekte olan ekonomiyi vatandaşların büyük bir kesimi açısından iyice zora soktuğumuz… Bu çerçevede fiyatların tırmanmasına yol açacak ve hayat pahalılığının görülmedik boyuta ulaşmasına zemin hazırlayacak kararı aldığımız tarih…

Tabii ki “Biz bu adımı atalım da vatandaş perişan olsun” düşüncesiyle yola çıkılmamıştır; ama sonuç ortada, demek ki yapılan yanlış olmuştur.

İşte Eylül 2021’den bir ay öncesini, Ağustos 2021’i milat kabul ederek önceki 27 ayla sonraki 27 ayı bu kez üç gösterge üstünden karşılaştırmak istiyorum.

Üç gösterge ve genel fiyat artışı

Üç temel gösterge; dolar kuru ile benzin ve motorin fiyatı.

Aslında son söyleneceği en başta, başlıkta söylemiş oldum zaten.

Önce 27’şer aylık dönemlerdeki genel fiyat artışına ilişkin verilere bakalım.

Ağustos 2021’den önceki 27 ayda, yani Mayıs 2019-Ağustos 2021 arasında tüketici fiyatları yüzde 36 arttı. Hani şimdi bu yılki artışı yüzde 65’te tutmaya, 2024 artışını yüzde 36’ya indirebilmeye çalışıyoruz ya; faiz indiriminden önceki, yani milattan önceki 27 ayda da yüzde 36 artış olmuştu. 27 ayda!

Ağustos 2021’den sonraki 27 ayda, yani Eylül 2021-Kasım 2023 arasındaki tüketici fiyat artışı ise tam yüzde 221.

Fiyat artışında 36’dan 221’e… Müthiş bir tırmanış ve başarı hikayesi!

Dolar 12 lirada kalabilirdi

Eğer faizi indirerek dövizin fırlamasına yol açmasaydık ve dolar milattan önce olarak nitelediğim Ağustos 2021’den önceki 27 aydaki kadar, yani yüzde 40 artsaydı kasım ayı ortalamasında 11.89 liraydı. Hadi yuvarlayalım, 12 liraydı.

Dolar kasım ayı ortalamasında ne oldu; 28.59 lira.

MÖ yüzde 40 artan dolar, MS tam yüzde 237 artış gösterdi.

40 nere, 237 nere!

Niye böyle olduğunu biliyoruz.

Peki bunun maliyeti ne, daha da önemlisi bu maliyeti kim ödedi ve ödemeye devam ediyor?

Ya benzin ve motorin?

Benzin ve motorin fiyatı uluslararası piyasalarda oluşan fiyatlara göre değişiyor. Türkiye İtalya’nın Cenova kentindeki ürün borsasında oluşan fiyatları esas alıyor. Bu borsadaki fiyat çok değişmese de, bizde özellikle döviz kurundaki değişime bağlı olarak perakende fiyatta zaman zaman çok hızlı dalgalanmalar, genellikle de artışlar görülebiliyor. Perakende fiyatı etkileyen kar marjları ve vergiler gibi etkenler de var ama temel belirleyici döviz kuru değişimi.

Öncelikle şunu söyleyelim; eğer döviz kurunda milattan sonra da, milattan önceki gibi yüzde 40 artışta kalabilseydik, kasım ayı ortalamasında araçlarımızın deposunu doldururken benzine 35 değil 13 lira, motorine 38 değil 15 lira ödeyecektik.

Benzin ve motorin fiyatının bu düzeylere tırmanması (üstelik bir dönem daha da yukarı çıkmıştı), hiç öyle uluslararası piyasalarla, petrol fiyatlarıyla ya da başka etkenlerle açıklanacak bir durum değil.

Biz dövizin artmasına yol açtık, benzin ve motorin fiyatları da tırmandı, bu kadar.

Cenova’daki borsada oluşan fiyatlar da milattan önceye göre milattan sonra daha çok arttı; ama o artış ne ki!

Son 27 ayda benzin Cenova borsasında yüzde 15, motorin yüzde 44 artış gösterdi. Bizde perakende satış fiyatındaki artış ise benzinde yüzde 289, motorinde 385.

Borsa fiyatındaki artışa makul bir kur artışını da koyun; biz doların yüzde 40 artmasına bağlı bir hesap yaptık, işte sonuçta benzin yüzde 62 artarak 13 liraya, motorin yüzde 102 artarak 15 liraya çıkacaktı. İşte hayaller başka, gerçekler başka…

KAYNAK Alaattin Aktaş / Ekonomim.com
DİĞER HABERLER
6’LI SİVİL İNİSİYATİF’İN ÇALIŞMALARI
6’LI SİVİL İNİSİYATİF’İN ÇALIŞMALARI

DİSK, 21 Şubat 2000 günü taraflara gönderdiği bir yazı ile, özellikle Ekonomik ve Sosyal Konsey’in yapısı konusundaki görüş farklılıkları nedeniyle, Sivil İnisiyatif’ten ayrıldığını belirtti.

İŞTE İBRANAMELER HAKKINDA HER ŞEY
İŞTE İBRANAMELER HAKKINDA HER ŞEY

Bir borçluyu borçtan kurtarma yöntemlerinin başında ibranameler gelir. İbranameler tarafların sözleşme nedeniyle birbirlerine borç ve alacaklarının kalmadığını göstermek üzere hazırladıkları belgelerdir.

MB SICAK PARA İÇİN YENİ ADIMLAR ATAR
MB SICAK PARA İÇİN YENİ ADIMLAR ATAR

Merkez Bankası piyasadaki aşırı TL likiditeyi çekmekte zorlanıyor, bu da piyasa faizlerinde düşüşe yol açıyor. Uzmanlara göre MB faizi yüzde 50’nin üzerinde tutmak için yeni adımlar atabilir.

KAYBEDEN YİNE ÇİFTÇİ OLACAK
KAYBEDEN YİNE ÇİFTÇİ OLACAK

Bitkisel üretim tahminlerinde, tahıl üretimine ilişkin karamsar tablo buğday üreticisini endişelendirdi.