Emeğin Gücü, Emekçinin Yanındayız...
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
TEKGIDA-İŞ SENDİKASI
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
TavsanliUn
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
Sibaş
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Doğuş Cips
Dr Oetker
Agthia
BARRY CALLEBAUT
BEL KARPER
Cargill
Doğadan
Tarım Kredi Birlik
Bolez Piliç
Badem Su
İzmir Su
Elmacık Atasu
Sek_Süt
Yudum_Yag
ORYANTAL TÜTÜN PAKETLEME
Olin_Yag
NuhunAnkaraMakarnasi
Nestle_Su
Pinar
Savola
Pepsi
Tuborg_Bira
Nestle cereals
Yepaş Ekmek
Yesaş
Mey
Nestle
Mauri_Maya
Lipton_Dosan
Mondelez
TtlTutun
TrakyaBirlik
TavsanliUn
Tat
Tamek
Sırma Su
Sunel
Sibaş
KristalYag
Knorr_Besan
Kent_Cadbury
Efes
ELİT Cikolata
Erikli_Su
Eti
Evyap
Ferrero
Filiz Makarna
Timtas
Kavaklıdere
ibb kent ekmek
Hayat Su
Haribo
Frito Lay
BAT
Barilla_Makarna
Banvit
Aroma
Ankara Fırınları
Akmina
Alpin Su
Bimbo QSR
Bolca Mantı
BUNGE YAĞ
Chipita Gıda Üretim A.Ş.
Coca Cola
Damla Su
Danone
Doğuş Cips
Dr Oetker
Agthia
09 Eylül 2021
“BİZ ENFLASYON MU DEDİK, YOK YOK ÇEKİRDEK DEMEK İSTEDİK!”

Para politikası duruşunu belirlerken meğer genel TÜFE oranına değil, çekirdek enflasyona bakmak gerekiyormuş. Bu yaklaşım değişikliğinde TÜFE’deki yıllık artışın politika faizinin üstüne çıkmasının herhalde bir ilgisi yoktur!

“BİZ ENFLASYON MU DEDİK, YOK YOK ÇEKİRDEK DEMEK İSTEDİK!”

Ama gelecek için bir tehlike söz konusu. Ya günün birinde çekirdek enflasyon genel TÜFE oranının üstüne çıkarsa?

Tarih 3 Eylül Cuma, saat 10.00. TÜİK’in ağustos ayı TÜFE değişimini açıklaması ve yıllık oranın yüzde 19.25’e çıktığını ilan etmesiyle birlikte Ankara’nın Ulus semtinde bir kıvranma başladı. Gençlik Parkı’nın karşısındaki o büyük binada… Bir pişmanlık, bir pişmanlık ki sormayın gitsin!

“Ne diye ‘Politika faizi güçlü dezenflasyonist etkiyi muhafaza edecek şekilde enflasyonun üzerinde bir düzeyde oluşturulmaya devam edecektir’ dedik ki, niye Para Politikası Kurulu açıklamalarına böyle yazarak kendimizi bağladık ki! Ne yapacağız şimdi! Enflasyon oldu mu yüzde 19.25, politika faizimiz yüzde 19. Sözümüzü tutmak için faizi artırmamız gerekir. Kolay mı faiz artırmak! Gel de çık işin içinden. Keşke daha yuvarlak bir ifadeyle yetinseydik, keşke…”

Tabii ki bire bir böyle olmamıştır. Ancak yıllık TÜFE artışının politika faizinin üstüne çıkmasının bir rahatsızlık yarattığı tartışılmaz. Belli ki bu durum bir arayışa, yeni bir yaklaşım geliştirme çabasına yol açmış ve Merkez Bankası Başkanı Şahap Kavcıoğlu’nun dünkü açıklamasına temel oluşturmuş. Başkan Kavcıoğlu, Alman Türk Ticaret ve Sanayi Odası toplantısında yaptığı konuşmada dün neler mi söyledi:

“Küresel merkez bankacılığında, para politikası duruşu belirlenirken, para politikasının etkisi dışında olan kısa vadeli arızi unsurlardan arındırılmış çekirdek enflasyon göstergeleri esas alınır. Özellikle salgının getirdiği olağanüstü koşullar, az önce bahsettiğim sebeplerden ötürü, enflasyonun kısa vadeli oynaklıklardan arındırılmış ana eğilimini ölçmeye yarayan çekirdek enflasyon göstergelerinin önemini artırmakta.”

Merkez Bankası’ndan daha önce para politikası duruşu belirlenirken hep enflasyonun, yani genel oranın esas alındığını duymuştuk. Dikkate alınması gerekenin çekirdek enflasyon olduğunu ise ilk kez duyuyoruz.

Yani Merkez Bankası “Pardon” mu diyor? Ya da şöyle soralım; ağustos sonundaki yıllık TÜFE artışı yüzde 19.25 değil de yüzde 19’un altında bir oran olsaydı, yine çekirdek enflasyona mı bakılacaktı?

Hadi bir soru daha soralım; ağustos sonu için yüzde 16.76’lık çekirdek enflasyonla toplam oran yer değiştirseydi, yani çekirdek enflasyon yüzde 19.25, genel oran yüzde 16.76 olsaydı Merkez Bankası para politikası duruşunu belirlerken yine çekirdek enflasyonu mu esas alacaktı?

FAİZ İNDİRİMİNE HAZIRLIK MI?

Para Politikası Kurulu’nun bu ayki toplantısı 23 Eylül’de. Ne dersiniz, Şahap Kavcıoğlu da dünkü konuşmasıyla 23 Eylül toplantısı için faiz indiriminin yerini mi yapıyor?

Belki! Belki, çünkü bir kere 23 Eylül’e daha çok var.

Ama daha önemli olan Para Politikası Kurulu toplantılarında ne karar alınacağına Merkez Bankası tek başına mı karar veriyor ki!

HEDEF ENFLASYONA GÖRE FAİZ DAHA GERÇEKÇİ AMA…

Aslında ortaya konulan hedeflere güven duyulan bir ekonomide faizin geride kalan dönemin enflasyonuna göre belirlenmesi kadar yanlış bir yaklaşım olamaz.

Düşünün; yüzde 19.25 olarak açıklanan TÜFE artışı geride kalan bir yılın oranı. Verilen faiz ise gelecek bir yılın oranı. Dönemler örtüşmüyor bir kere. Dolayısıyla faizi geride kalan dönemin enflasyonu ile değil öngörülen enflasyon ile kıyaslamak gerek.

Önceki gün açıklanan OVP’ye göre 2022’nin TÜFE hedefi yüzde 9.8, diyelim yüzde 10. Bu oranın aşılacağını ve gerçekleşmenin yüzde 15 olacağını varsayalım, mevcut faiz hala enflasyonun üstünde.

İşte önemli olan buna piyasayı inandırabilmek. Böyle bir şansımız var mı dersiniz, nerede!

Zaten temel sorunumuz da bu!

ŞAPKADAN ÇEKİRDEK ENFLASYON ÇIKTI

Yıllık TÜFE artışı politika faizinin üstünde açıklanınca Merkez Bankası’nın çıkış yolu olarak “tahmin edilen ya da öngörülen enflasyonu” gündeme getireceğini düşünmüştük.

Merkez Bankası’nın 2021 sonu tahmini yüzde 14.1 düzeyindeydi, açıklanan OVP ile tahmin yüzde 16.2’ye revize edildi.

Yüzde 16.2 bile dikkate alınmış olsa Merkez Bankası’nın faiz artırmak gibi bir zorunluluğu görünmüyordu. Faiz indirimine gitmek riskli olabilirdi ama “geçmiş dönem enflasyonu gelecek dönem faizi” çelişkisi iyi işlenebildiği ve piyasanın buna ikna olması sağlanabildiği takdirde ciddi bir dönüşüm de gerçekleştirilebilirdi. Ne var ki bunu sağlamanın neredeyse olanaksız olduğu da ortadaydı. Hemen hemen her kesim, her siyasi partinin seçmeni açıklanan enflasyon oranlarına bile kuşkuyla bakarken gelecek dönemin enflasyonunun tutacağına inanan bulmak pek mümkün değildi.

Ama çare tükenmezdi ve şapkadan başka bir kavram çıkarıldı; çekirdek enflasyon. Ama bir tehlike var. Gün gelir çekirdek enflasyon genel oranın üstüne çıkarsa o zaman para politikası duruşunu belirlerken hangi orana bakılacak?

KAYNAK Alaattin Aktaş / Dünya
DİĞER HABERLER
AÇLIK SINIRI 7 BİN 245 TL’YE, YOKSULLUK SINIRI 23 BİN 600 TL’YE YÜKSELDİ
AÇLIK SINIRI 7 BİN 245 TL’YE, YOKSULLUK SINIRI 23 BİN 600 TL’YE YÜKSELDİ

Türk-İş’in verilerine göre eylülde açlık sınırı 7 bin 245,18 TL’ye, yoksulluk sınırı 23 bin 599 TL’ye yükseldi. Mutfak enflasyonu aylık yüzde 5,15 yıllık 130,01 arttı.

KUR ARTIŞI BAZ ETKİSİNE DAYALI ENFLASYON DÜŞÜŞÜNE SEKTE VURUR MU?
KUR ARTIŞI BAZ ETKİSİNE DAYALI ENFLASYON DÜŞÜŞÜNE SEKTE VURUR MU?

Son günlerde belirginleşen kur artışı iyice hızlanır, başka etkenler de devreye girerse son çeyrekte enflasyon öngörülenin üstüne çıkar ve bu da aralıkta başlayacak baz etkili yıllık enflasyon düşüşünün törpülenmesi sonucunu doğurur.

EYT’Yİ ARALIKTA AÇIKLAYACAĞIZ
EYT’Yİ ARALIKTA AÇIKLAYACAĞIZ

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) ile ilgili teknik çalışmanın tamamlandığını duyurdu.

AVRUPA VE RUSYA, TÜRK GIDA ÜRÜNLERİNE YÖNELİYOR
AVRUPA VE RUSYA, TÜRK GIDA ÜRÜNLERİNE YÖNELİYOR

Batı Karadeniz’in ilk karma fuarı Türkiye-Ortadoğu Ticaret Fuarı (TRADEF) 21-24 Eylül tarihlerinde Kastamonu’da düzenlenecek.