Sosyal-İş Sendikası, toplu iş sözleşme yetkisini Çalışma Bakanlığından değil, Uluslararası Af Örgütü çalışanlarından aldı. Taraflar, anlaşma sağladı.

Türkiye sendikal hareketi tarihinde devrim niteliğinde bir gelişme yaşandı. DİSK’e bağlı Sosyal-İş Sendikası bir ilke imza atarak, Uluslararası Af Örgütü Türkiye Şubesi ile toplu iş sözleşmesi sürecim 6356 Sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’na göre değil, Türkiye tarafından onaylanan Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (ILO) 87 ve 98 Sayılı Sözleşmeleri’ne dayanarak yürüttü.
Sendika, toplu iş sözleşme yetkisini Çalışma Bakanlığından değil Uluslararası Af Örgütü çalışanlarından aldı. Taraflar arasında yürütülen görüşmelerde anlaşma sağlandı ve sözleşme imzalandı. Sendikal baraj ortadan kalktı 6356 Sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’na göre bir sendikanın toplu iş sözleşmesi imzalayabilmesi için öncelikle işkolu barajım geçmesi, ardından işletme/işyeri barajı şartım yerine getirmesi gerekiyor.
Bunları takiben sendikanın Çalışma Bakanlığı’ndan çoğunluk tespiti alması gerekiyor. Ancak bu da yetmiyor. Bu tespite itiraz olmadığı takdirde Bakanlık, sendikaya yetki belgesi veriyor ve sendika ancak bu belge ile toplu iş sözleşmesi sürecini başlatabiliyor.
Sosyal-İş Sendikası, yüzde l’lik işkolu barajım geçememesine rağmen ILO sözleşmelerini dayanak gösterip ilk toplu iş sözleşmesini yaptı. Böylece mevzuattaki işkolu barajı da devredışı kaldı. Sendikalara örnek Sosyal-İş Sendikası’nın ILO’ya dayanarak yürüttüğü toplu iş sözleşmesi diğer sendikalara örnek niteliğinde. Konunun uzmanlarına göre, Anayasanın 90. maddesindeki düzenleme çerçevesinde ILO sözleşmelerine dayanarak imzalanan bu ilk toplu iş sözleşmesi, 6356 Sayılı Yasa’nın ILO sözleşmelerine aykırı olduğunu ve geçersiz sayılması gerektiğini göstermesi bakımından Türkiye toplusözleşme sisteminde devrim niteliğinde bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
Görüşme süreci Sosyal-İş Sendikası, Uluslararası Af Örgütü çalışanlarını üye yaptıktan sonra, işveren tarafını toplusözleşme masasına çağırdı. İşverene gönderilen yazıda, Anayasa’nın 90. maddesine göre uluslararası sözleşmelerin doğrudan uygulanırlığının bulunduğu belirtildi ve ILO sözleşmelerine dayanarak toplu iş sözleşmesi yapılması talep edildi. Uluslararası Af Örgütü Türkiye Şubesi Yönetim Kurulu bu çağrıya olumlu yanıt verdi. Yaklaşık üç ay süren toplusözleşme görüşmeleri anlaşmayla sonuçlandı. Dün İstanbul Beyoğlu’nda bulunan Uluslararası Af Örgütü Türkiye Şubesi’nde uluslararası sözleşmelere dayanan ilk toplu iş sözleşmesi törenle imzalandı.